E
Engin Demirci
Guest
cumhuriyetçilikİndir
CUMHURİYETÇİLİK İLKESİ
(LGS – İnkılap Tarihi Ders Notu)
Cumhuriyetçilik Nedir?
Cumhuriyetçilik, egemenliğin kayıtsız şartsız millete ait olduğunu, yönetimde halkın söz sahibi olduğunu ve devletin halk için çalıştığını kabul eden ilkedir.
Temel Unsurlar:
- Hükûmetin halk tarafından seçilmesi
- Yasaların millet tarafından kabul edilmesi ve herkese eşit uygulanması
- Monarşi ve saltanatın kaldırılması
- Halkın kendi geleceğini belirleme hakkı
Not: Cumhuriyetçilik, halkın egemenliğini ve katılımını güçlendiren inkılaplarla doğrudan bağlantılıdır.
Cumhuriyetçiliğin Amaçları
- Ulusal egemenliği sağlamak
- Halkın devlet yönetiminde söz sahibi olmasını garanti altına almak
- Toplumsal eşitliği ve adaleti sağlamak
- Monarşi ve saltanat gibi tek kişinin yetkilerini sınırlamak
- Ulusal bağımsızlığı ve birliği pekiştirmek
Cumhuriyetçilik İlkesi Doğrultusunda Yapılan İnkılaplar
- Saltanatın kaldırılması (1922) → Tek kişinin yönetimine son verildi, halk egemenliği için zemin hazırlandı
- TBMM’nin açılması (1920) → Halkın temsilcileri aracılığıyla yönetimde söz sahibi olması sağlandı
- Cumhuriyetin ilanı (1923) → Halkın kendi iradesiyle yönetime katılması sağlandı
- Halifeliğin kaldırılması (1924) → Dinî otoriteye dayalı yönetim sona erdi, milli egemenlik güçlendi
- Seçim kanunlarının çıkarılması → Halkın yönetime katılımı düzenlendi
- Siyasi partilerin kurulması → Halkın farklı görüşlerle yönetime katılımı sağlandı
- Kadınlara seçme ve seçilme hakkı verilmesi (1930–1934) → Halkın tüm kesimlerinin yönetime katılımı sağlandı
Ek Not: Bir inkılap birden fazla Atatürk ilkesiyle ilişkili olabilir. Örneğin: Cumhuriyetin ilanı hem Cumhuriyetçilik hem Milliyetçilik ile bağlantılıdır.
Diğer İlkelerle İlişkisi
- Milliyetçilik → Ulusal egemenlik ve bağımsızlık
- Halkçılık → Halkın eşitliği ve yönetime katılımı
- Devletçilik → Devletin halk için çalışması
- Laiklik → Yönetimde eşitliği ve hukuku güçlendirme
- İnkılapçılık → Çağdaş ve modern yönetim anlayışının oluşturulması
LGS TUZAĞI
TEK CÜMLELİK SINAV CEVABI
Cumhuriyetçilik, egemenliğin kayıtsız şartsız millete ait olduğunu kabul eden ve halkın devlet yönetiminde söz sahibi olmasını sağlayan ilkedir.
Not: Bu inkılaplar aynı zamanda diğer Atatürk ilkeleriyle de bağlantılıdır.
Bir milletin sesi yükseldi gökten,
Egemenlik artık halkın elinden.
Saltanat bitti, zincirler kırıldı,
Cumhuriyet doğdu, umutlar yıldızlandı.
Meclis açıldı, söz milletin oldu,
Adalet eşit, özgürlük doldu.
Kadın, erkek yan yana yürüdü,
Cumhuriyetle gelecek büyüdü.
Birlik, eşitlik, bağımsızlıkla,
Halkın iradesi sonsuz ışıkla.
Cumhuriyetçilik kalpte bir bayrak,
Milletin gücüyle hep ayakta!
Okumaya devam et...